KİŞİLERARASI KURAMI: H. S. SULLIVAN

06 Ağustos 2011 at 20:19 Yorum bırakın

Sullivan, kişilerarası ihtiyaçların doyurulması gerekliliği üzerinde durarak, yakınlık, sevgi, güven, eşit ilişki gibi ihtiyaç örüntülerini tanımlamıştır . Ayrıca insanların her şeyden çok aradıkları şeyin güven olduğunu belirtmiş ve güven ihtiyacını “kaygıdan kurtulma gereksimi” olarak tanımlamıştır.

Sullivan’a göre kaygının oluşumunda kişilerarası ilişkiler etkilidir. Kaygı insanın bebeklik döneminde bağımlılık ve çaresizliğinin hemen hemen kaçınılmaz olmasından ortaya çıkar. Yani bebek hayatta kalmak için başkaları ile iletişim kurmak zorundadır. Böylece fizyolojik ihtiyaçlar kolaylıkla, kişilerarası ihtiyaçlara dönüşür ve bebek, davranışlarını diğer insanlardan gelecek tepkilere göre ayarlamayı öğrenir. Bebeğin ilk iletişim kurduğu kişi anne olduğu için annenin tepkilerindeki değişiklikler bebekte kaygı yaratabilir. Bebek de kaygıdan kaçınmak için annenin olumsuz tepki verdiği davranışlardan sakınmayı öğrenir.Sullivan göre ergenlik ise bir “cehennemdir.” Bunun nedeni kültürel yapının, ergenlikteki cinsel ilginin karşı cinse yönelmesi konusunda gençleri yeterince hazırlamaması, hatta engellemesidir.

Sullivan, ergenlik dönemini kişilerarası ilişkilerdeki değişikliklere göre üç dönemde inceler:Ön ergenlik, kendi cinsinden özel bir kişiye, yakın bir arkadaş-sırdaşa duyulan ilginin belirginleştiği dönemdir. Bu dönem kısa sürmesine karşın diğer insanlarla gerçek ve yakın ilişkilerin başlaması anlamında büyük önem taşır. Kişi iç dünyasını paylaşabileceği, karşılaştığı sorunlar konusunda destek alabileceği, kendi cinsinden yakın arkadaşlar edinir. Yakın arkadaşlık, ergenin kendisinin başkalarınca nasıl göründüğüne ilişkin ilk ipuçlarını almasını sağlar. Bu da gence olumsuz yönlerini fark edebilme ve değiştirme şansı sağlar. Ergen bu dönemde sosyal beceriler ve organizasyonlara ilişkin ilk deneyimlerini kazanır. Kişi bu dönemde yakın ilişkiler kurmayı beceremezse, umutsuzluğun eşlik ettiği yoğun bir yalnızlık içine düşer.

Erken ergenlik, gerçek cinsel ilginin ortaya çıkışı ile başlar, cinsel davranışın şekillenişine kadar sürer. Cinsel isteğin karşı cinse yönelmesine karşılık yakın arkadaşlıklar aynı cinsten kişilerle sürdürülür. Bu dönemde toplumun cinselliğe bakışı nedeniyle genç, hissettiği arzu ile ne yapacağını bilemez hale gelir. Diğer kişilerle ilişkileri anlamsızlaşır, yakınlık ve güvenlik gereksinimi ile bağdaşmayan bu duyguyu reddedebilir ya da arzu duyacağı nesnelerle, yalnızlıktan kurtulmak için gereksinim duyacağı nesneleri ayırabilir. İki ihtiyacın gereğince ayrılmaması, kişide cinsel sapmalara neden olabilir .

Geç ergenlik, kişinin görev ve sorumluluklar üstlendiği, cinsel davranışına ilişkin tercihini yaptığı ve bunu yaşamının geri kalan kısmına nasıl yerleştireceğini fark ettiği dönemdir. Bu dönem gencin, diğer insanların yaşama dair görüşlerini ve onların kişilerarası ilişkilerindeki problemlerini ele alış biçimlerini fark etmeye ve değerlendirmeye başladığı, daha fazla eğitim olanağı bulduğu, yaşamdaki yolunu çizdiği, kendi sınırlarını diğer insanlarla karşılaştırarak deneme yanılma yoluyla genişletme olanağını bulduğu bir dönemdir. Kısacası sınırlı deneyimleri ile ortak değerler sistemini bütünleştirdiği, toplumda yerini aldığı dönemdir.

Reklamlar

Entry filed under: Ergenlik Kuramları. Tags: , , .

ALAN KURAMI: K. LEWIN Sosyal Öğrenme Kuramı- Albert Bandura

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


Takvim

Ağustos 2011
P S Ç P C C P
    Eyl »
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031  

Most Recent Posts


%d blogcu bunu beğendi: